Yn july 2010 wie Hylke Speerstra yn Amearika, foar in petear mei Nanno Douwes Hiemstra (sjoch foto). Hy waard berne út Fryske âlders, yn 1919 yn Súd-Dakota. Hiemstra fertelde de skriuwer syn ferhaal – oer emigraasje, honger(!) en earmoede yn de jierren tritich yn de Dakota’s.
De ald-boer oerlibbe mei syn 90ste ynfantery-divyzje under generaal Patton de ynfaazje fan 1944 yn Normandië, de Slag yn de Ardennen en de gefjochten oan de Rijn. Op syn alde dei kaam ‘Nanno’ yn kontakt mei ien fan syn fijannen fan doe… ‘Wy ha elkoar moete, meielkoar fustke en binne no earder freonen as fijannen’. Dy âlde fijân wie Jozef Aszmann, de man yn it stikje hjirûnder. Ek Aszmann syn libbensferhaal gie oer buorkjen, in hurde jeugd, de krisis mei al syn earmoede, in ferskriklike oarloch en it opbouwen fan in nij en sinfoller bestean.
Geplaatst in Nijs
It skriuwen fan in ferfolch op ´De oerpolder´ is begûn. Yn ien fan de haadstikken, oer de oarloch, spylje fjouwer jongfeinten in singeliere haadrol. It binne no stokâlde manlju: De Fryske boeresoan Roelof Ybema fan Warkum, de Dútske boeresoan Josef Aszmann fan Wiebelsheim, de Amerikaanske boeresoan fan Fryske komôf Nanno Hiemstra (Hichtum/ Ripon-Wisconsin) en de Fryske arbeiderssoan Meindert Boorsma fan Nijhuzum. (Boorsma is wilens stoarn)
Op de foto: Josef Aszmann (85), dy’t as jonge fan 17 de oarloch yn skuord waard en yn Normandië fjochtsje moast tsjin Nanno Hiemstra. Pas yn 1948 kaam er op syn boerespultsje werom. De ynterviews mei Aszmann, Boorsma en Ybema haw al west. Yn july giet Speerstra op reis nei Hiemstra (91 jier), dy´t yn Wisconsin wennet.
Ut dit berjocht blykt wol dat it nije boek net allinne mear oer It Heidenskip gean sil… De wurktitel is dan ek ´Hiem en wrâld´.
Geplaatst in Nijs
De bruorren Sid (midden) en Henry Baron (rjochts) belibben mei harren gast de Olympyske Winterspelen op in hiel eigen wize: Mei ien fan Sid syn fleanmasinen foar saaklik gebrûk waarden de omkriten fan Vancouver en de Cascade Mountains ôfstrúnd.
Geplaatst in Nijs
Yn de neiwinter fan 2010 hold Speerstra yn de Amerikaanske steaten Michigan en Washington op in pear plakken in ‘fertelmiddei’. Yn ferbân mei de Olympyske Spelen yn Vancouver draaide it fansels út op winterferhalen.
..
Op de foto it optreden yn Lynden, Washington. Fan de oanwêzigen wie sawat de helte al twadde generaasje immigrant, sadat de fiertaal Nederlânsk wêze moast.
Geplaatst in Nijs
De iene lezing is de oare net…
Op sneon 5 juny 2010 mocht de skriuwer op de Hofmar yn It Heidenskip ferhalen fertelle en fragminten foarleze foar ‘Lêsklub De Wylgen’. Oan board fan in Lemsteraak moast dat wol slagje…
Geplaatst in Nijs
Dit voorjaar verscheen ter gelegenheid van 25 jaar literaire activiteiten in Leeuwarden (SLAL 1983-2008) het boekje ‘Op Terschelling’. Aan de uitgave werkten mee de schrijvers Abdelkader Benali, Atte Jongstra, Albertina Soepboer en Hylke Speerstra. Zij bivakkeerden een weeklang als writers in residence in de torenbunker bij de Volkshogeschool in Hoorn. Geart de Vries, jarenlang de motor achter de SLAL, schreef mede uit naam van Kees ’t Hart en Wieke Roorda, een inleiding. Het boekje (87 bladzijden) is opgedragen aan de in 2009 overleden Michaël Zeeman.
Geplaatst in Nijs
Foar skriuwer, útjouwer en boekferkeaper is it altyd wer spannend oft in nije titel de lêzer oansprekke sil of net. By it ferskinen fan ‘It wrede paradys – It ferfolch’ wie dit ek it gefal. Soe de lêzer de útjêfte yn ’t oankommen beskôgje as net folle mear ‘opwaarme kost’? Of soe men it krekt sjen as in ûnmisbere, rike kompletisearring fan in Fryske bestseller?
Al tidens de sân sinjearsesjes yn de twadde helte fan april die bliken dat it lêste it gefal is. Yn elke boekhannel kamen inkelde tsientallen keapers om in hantekening fan de skriuwer. It rekôr wie 38 ferkochte eksimplaren yn in goed oere te Snits.
Geplaatst in Nijs
Op 6 maaie sil Hylke Speerstra (diskear yn it Ingelsk) yn de Ridderseal yn Den Haach foarlêze út syn nije boek ‘It wrede paradys – It ferfolch’.
It ferhaal jout in byld fan de tiid fuort nei de oarloch, doe’t hûnderttûzenen jongelju emigrearren nei ûnder mear Kanada. Ek de befrijding fan Nederlân troch de Kanadezen komt yn syn fertelling op ’t aljemint. It is dizze maityd 65 jier lyn dat ús lân befrijd waard.
De gearkomste sil bywenne wurde troch in tal Kanadeeske ministers en it sawat folsleine Nederlânske kabinet.
Geplaatst in Nijs
Op sneon 24 april begjint de skriuwer mei it sinjearen fan syn nije boek ‘It wrede paradys – It ferfolch’. Dat bart dêrnei op in tal ferskillende plakken yn de provinsje, meastentiids by boekhannels. Der is ek in jûn plend yn Harns, mei musyk. Letter dit jier wurdt der in twadde sinjearrûnte organisearre.
Sjoch de Aginda foar plakken en datums!
Geplaatst in Nijs
Under grutte belangstelling is woansdeitejûn 14 april yn Tresoar ‘It 
wrede paradys – It ferfolch’ presintearre. Der wiene mear as 250 gasten. De skriuwer oerlange it earste eksimplaar oan councellor George Flanagan-Whalen fan de Kanadeeske ambassade yn Den Haach.
Dat barde neidat Speerstra, yn gearwurking mei it muzykkorps de Bazuin fan Tsjummearum, foarlêzendewei barrens út it boek ta libben brocht. De muzyk slute hiel ferrassend oan by de foarlêzen fragminten. Gâns oanwêzigen rekken der oandien fan hoe’t sa einlings de ôfskiedsserenade foar emigrant Jelte Posthumus spile waard. Sa krigen se ek wat mei út it swiere bestean fan de Harkemaster húshâlding fan Klaas van der Veen.
Klik hjir nei de weblog fan De Bazuin, mei radioferslach
Geplaatst in Nijs
Woansdeitemiddei 14 april om 17.00 oere rôlen de earste eksimplaren fan ‘It wrede paradys – It ferfolch’ fan de drukmasine. Al twa oeren letter waard it boek te Ljouwert yn Tresoar presintearre.
De nije útjefte mei gerêst in weardefolle oanfolling op It wrede paradys neamd wurde. Eardere ferhalen binne oanfolle mei epilogen, der steane in hânfol nije ferhalen yn en der binne 32 siden mei foto’s opnommen oer en út it libben fan de emigrantefamyljes.
It nije boek is prachtich ynbûn mei stofomslach en kostet € 29,50. Fanôf sneon 17 april is it oeral yn Fryslân yn de boekwinkels te keap.
NUR 524 / ISBN/EAN 978-90-5615-238-3
Geplaatst in Nijs
Yn de lêste jierren fan de tweintischste ieu is Hylke Speerstra de heale wrâld ôfreizige – fan Brazilië oant Australië, fan Súd-Afrika oant Kanada – om mei Fryske emigranten te praten. Hy makke der yn it ramt fan Simmer 2000 in prachtich, goed ferkocht boek fan, mar dêrmei wie it foar him net dien. Hy wenne yn die ferhalen: “Ik kaam der net los fan”. Mei guon fan de emigranten briefket er tsien jier letter noch, oaren hawwe sels by him útfanhûs west.
Hylke Speerstra woe graach witte wat der tsien jier letter fan al dy minsken wurden is, sa ûntstie it idee fan in ferfolch op ‘It Wrede Paradys’. By eintsjebeslút is it útdraaid op in nije printinge fan it âlde boek, oanfold mei goed 200 siden. Dêryn stiet net allinnich in epilooch by elk fan de ferhalen út it âlde boek, ek binne der seis nije ferhalen taheakke. It nije boek sil kommende wike oanbean wurde.
Fragmint út artikel fan LC-Freed troch Sietse de Vries.
Geplaatst in Nijs
Yn maart 2010 hat Speerstra optredens fersoarge yn in achttal bibleteken, ferspraat oer de hiele provinsje. Hy fertelde oer syn nije boek, dat hast klear is en lies fansels ek fragminten dêrút foar.
Nanne en Ankie
Op in tal plakken wie der ek muzyk by fan Bauke fan der Woude. Syn ferskes wiene ôfstimd op de ferhalen. De tour waard ôfsletten yn de grôtfolle seal fan de Bibleteek fan Burgum. Hjir fersoargen Nanne en Ankie de muzyk. Al mei al hawwe der hast 400 minsken by ien dan dizze jûnen west.
Geplaatst in Nijs
Woansdeitejûn 14 april 2010 sil Hylke Speerstra syn nije boek ‘It wrede paradys – It ferfolch’ it ljocht sjen. De feestlike presintaasje is yn Tresoar te Ljouwert. It earste eksimplaar sil dan oanbean wurde oan de councellor fan de Kanadeeske ambassade, George Whalen-Flanagan.
Speerstra kaam der nei Simmer 2000 al gau achter dat de libbensferhalen fan ‘syn’ emigranten noch net ôf wiene. En ek noch net op. Sa skreau er by alle ferhalen in epilooch, dêr’t út bliken docht dat libbensferhalen in hiel aparte draai nimme kinne.
Yn it boek steane behalve de âlde ferhalen en de epilogen ek in tal nije ferhalen. Wat te sizzen fan de libbensskiednis fan de widner Klaas van der Veen fan de Harkema, dy’t mei tsien bern nei it woeste Kanada fan 1948 reizget? Of fan it allike dramatyske ferhaal fan de stokâlde Sjoerd Zondervan, noch altyd wachtsjend op syn jeugdleafde Ynskje fan Sibrandabuorren, dy’t fermoarde waard krekt foar’t se him achternei komme soe. Sa ûntbleatsje harren somtiden âlde mystearjes.
Nij binne ek in fotokatern mei 32 siden foto’s en nijsgjirrige skôgings oer it boek en oer emigraasje fan prof. Henry Baron, prof. Douwe Draaisma en dr. Jan Dirk Wassenaar.
ISBN 97890254, verschijnt in november 2009
Voor als nou eindelijk die Elfstedentocht eens komt. Of juist niet.
Winterse verhalen
In de winter, als de sloten, vaarten en meren bevroren zijn, raakt het platteland uit zijn isolement. Het ijs breekt de sleur, verlegt de grenzen. Je kan opeens een kanaal oversteken, te voet, in plaats van kilometers om te fietsen in weer en wind.
Hylke Speerstra, ervaringsdeskundige pur sang – hij schaatste zelf maar liefst vier keer (!) de Elfstedentocht – weet als geen ander in zijn ‘ijsverhalen’ de sfeer te beschrijven die Nederland bevangt bij een beetje vorst, de prettige waanzin die ons overvalt zodra de schaatsen uit het vet worden gehaald.
De pers over De oerpolder:
’… je mond valt open, pagina na pagina. Wat een moed en wanhoop! Wat een levens!’ – Geert Mak
’Speerstra kan vaak in een paar zinnen een sfeerbeeld oproepen dat bijna tastbaar is.’ – Zwolse Courant
Over Het wrede paradijs:
’Een rijke verzameling oral history.’ –NRC Handelsblad
- paperback 288blz € 16,95 formaat 13,5 x 21 cm
- isbn 978 90 254
- nur 301
- verschijnt in november 2009
Geplaatst in Nijs
